СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ

АРХИЙГ ДАХИН УУЛГАХЫН ТУЛД “ТИЙРЭНТЭЙ ДЭВ” ШИНГЭЭН ЗАРДАГ ЮМ БАЙНА. 

Тува мэтчилэн жижиг улсад том гүрнээс архины үйлдвэрийг бодлогоор дэмждэг гэх. Ингэхээр жижиг үндэстэнг дорой байлгах боломж архи байдаг юм байна. Үүний үлгэрээр Монголд сүүлийн жилүүдэд Хужаа нар архинд хяналт тавьж эхлээд байгаа гэнэ. 

Тэд Монголыг аажмаар идэж өөрийн архиндаа живүүлж байгаагаараа бахархдаг сурагтай. Тэр учир нь усанд дэв хараал шингээж хүн рүү цацахад тэр 1-3 хоног хадгалдан хорлогддог бол, спирт архинд шингээсэн хар хужаагийн “тийрэнтэй дэв” нь дор хаяж 2 сар хадгалагддаг.  

Харин нэгэнт дэв шингэсэн архи уувал дагуулж ирсэн тийрэн нь эхлээд хүчээ автлаа донтуулж, дараа нь хийморийг нь идэж тэр хүнийг зайдалдаг гэнэ. 

Эдгээр хужаа нарын тооцоогоор аль 3 жилийн өмнө Монголчуудын насанд хүр¬сэн иргэдийн 50 хувьд ямар нэгэн байдлаар дэв шингээж чадсан гэж нэгэн өвөрлөгч хэлсэн байна. Тэд нар үхэр Монголчуудын авир архи уудаг битгий хэл нэг удаа уусан нь ч сүүлийн 5 жилд эрс  догширч зам талбайдаа улангассан үхрүүд шиг авирлалдаж байгаа гэсэн байна.  

Монголчууд минь ээ! Манай аль ч архинд хийсэн байж болох “Тийрэнтэй дэв” шингээсэн архийг уухгүй байж болдоггүй юм бол ядаж өвөрлөгчийн зөвлөснөөр сарны гэрэл оруулахгүй, наранд гурав хонуулж байж тийрэнг нь зайлуулаад архиа хүртэцгээе л дээ. Харин битүү өнгөөр /жишээ нь хар өнгийн шилтэй/ далдлагдан доторх тийрэн нь хэзээ ч нарны гэрэлд орж арилахгүй архийг бол бүү хэрэглэхтүн.